Carrières of barrières in de kunsten

Verslag Talentontwikkeling in de context van de kunsten en media
Scholen, coachen, of een mentor? 15 april 2004
In april 2004 voltooide Anne van Velden, een jonge wetenschapster haar onderzoek naar de effecten van de drie coachingstrajecten van Carrières of barrières in de kunsten . Deze en andere vormen van coaching, mentoring, training en scholing die bestaan binnen de culturele sector vormen het thema van de tweede expertmeeting in 2004.

De coaches Eva van Gils en Carolien van der Schoot presenteerden de coachings- en mentoringtrajecten van Carrières of barrières in de kunsten : de uitgangspunten, de opzet en de methodiek. Anne van Velde deed verslag van haar onderzoek naar de effecten van deze trajecten (Zie "Ach, dat doe ik wel even"). Journalist Sandra Rottenberg leidde de middag. Zij vroeg de ex-deelnemers aan de coachingstrajecten naar hun ervaringen en zette het gesprek op gang over de werking, de mogelijkheden -en de grenzen- van de verschillende vormen van ondersteuning. Haar gesprekspartners: Kunst&Zaken, Het Scholingsfonds voor Kunst en Cultuur, Kunstenaars&Co, VanDoorneHuiskes en partners, Diemen&Van Gestel Talentontwikkeling en Carrières of barrières in de kunsten. De mogelijkheid bestond een informatiemarkt te bezoeken en de vertegenwoordigers van de aanwezige organisaties persoonlijke vragen te stellen.
Een groep van ruim 80 kunstenaars, directies en medewerkers van theaters en musea, leden van fondsen, raden en commissies, het kunstvakonderwijs, en de media bezocht de bijeenkomst. De stelling ‘Talent komt er wel' werd in ieder geval door deze groep niet gedeeld; juist talent verdient ondersteuning was deze middag het adagium.

Terug «

Verslag De Dynamiek van het verschil . Selecteren, beoordelen en kiezen in de kunstwereld
“Het is toch confronterend om te merken hoe vanzelfsprekend je in je dagelijkse praktijk bepaalde kunstuitingen tot ‘goed' en andere tot ‘slecht' bestempelt”, aldus een deelnemer aan de expertmeeting De Dynamiek van het Verschil , maandag 16 februari georganiseerd door Theater Instituut Nederland vanuit het project Carrières of barrières in de kunsten . Deze deelnemer behoort tot een belangrijk groep van ‘gate-keepers' (poortwachters) in de kunst en media. Gate-keepers oordelen, selecteren en kiezen, en bepalen aldus wie in de kunst de kansen en ontwikkelingsmogelijkheden krijgen en wie niet. Gate-keepers dragen bij aan de beeldvorming over wat goede kunst is en wat niet, wie een goed kunstenaar is en wie niet. Op 16 februari bogen leden van beoordelingscommissies van fondsen en adviesraden, redacteuren van kunstprogramma's en internetsites, journalisten en programmeurs van theaters zich over hun vak, hun functie en de dilemma's die zij ervaren.

De Dynamiek van Verschil was de vierde in een reeks expertmeetings die georganiseerd worden vanuit Carrières of barrières in de kunsten (mede gefinancierd door het Ministerie van OCenW). Belanghebbenden uit de culturele sector worden bij deze meetings uitgenodigd na te denken over strategieën om de diversiteit van de kunstsector, ook en juist in de hoogste gelederen aldaar, te vergroten.

De experts aanwezig op 16 februari vormden een opvallend divers gezelschap. Zelfkritisch onderzochten zij in een reeks workshops hun persoonlijke oordeel over kunst- en mediaproducten: door welke beelden en aannames laten zij zich leiden? Welke criteria voor kwaliteit hanteren zij? En wat is er nodig om op een vruchtbare wijze om te gaan met nieuwe ontwikkelingen in de kunst? Iedereen is er zich sterk van bewust dat kwaliteit geen neutraal begrip is. Maar hoe moet je die eis van kwaliteit vervolgens zo hanteren dat geen kunstenaar bij voorbaar uitgesloten wordt? Bekend is immers dat die uitsluiting met name voor vrouwen, ongeacht hun culturele oorsprong en voor mannen van niet-westerse afkomst altijd op de loer ligt.

In opdracht van Theater Instituut Nederland/ Carrières of barrières in de kunsten ontwikkelde wetenschapper Maya van der Eerden i.s.m Merijn Rengers het Vignettenspel, een op wetenschappelijke principes gebaseerd instrument om beoordelaars in hun werk te ondersteunen. Tijdens De Dynamiek van het Verschil werd dit instrument met succes door vier werkgroepen, telkens onder leiding van Carolien van der Schoot en Marja van Tienhoven, getoetst op bruikbaarheid. Dat gold eveneens voor een trainingsprogramma dat ontwikkeld werd door Bart Top en Shervin Nekuee in opdracht van De Phenix Foundation. Ook dit programma werd enthousiast ontvangen als een mogelijkheid het beoordelen van kunst op een zo'n democratische mogelijke wijze te laten verlopen. Eva van Gils liet haar workshopdeelnemers zien hoezeer bij sollicitatiegesprekken (onbewust) normatief gedrag de effectiviteit van het proces van beoordelen kan beïnvloeden.

Wilma Henderikse (VanDoorneHuiskes en partners) onderzocht met haar deelnemers vanuit dit perspectief de teksten van advertenties en functieprofielen. Voor alle deelnemers presenteerde zij 's middags Sleutels tot Succes , een publicatie over de valkuilen in wervings- en selectieprocessen, en een van de producten van het ESF/ Mixed project. De deelnemers kregen de primeur van deze publicatie die in april uitkomt, in de vorm van een CD-rom.

Katja Hieminga, Laurien Saraber en Beatrijs van Agt, kenners van nieuwe ontwikkelingen in respectievelijk het theater, de dans en de film, zochten samen met de deelnemers aan hun workshops naar kwaliteitscriteria die de producten van deze ontwikkelingen recht doen.

Bertien Minco, coördinator van Bureau Beeldvorming en Diversiteit van de Publieke Omroep, een van de partners van Carrières of barrières in de kunsten , had het laatste woord van de dag: “let op, dames en heren, wees op uw hoede voor de vele vanzelfsprekendheden die zo makkelijk in de processen van beoordelen, selecteren en kiezen sluipen.”

Terug «

Verslag Een cultuurdiagnose als middel tot ontwikkeling , 4 november 2003
Het onderwerp van de expertmeeting is het OCI-instrument. De Organisatie Cultuur Inventarisatie (OCI) van Human Synergetics: door middel van een OCI-onderzoek wordt het veranderingspotentieel in een organisatie onder de loep genomen. Een dergelijk onderzoek is in 2003 uitgevoerd bij het Fonds voor Amateurkunst en Podiumkunsten.

De ruim dertig personen die aanwezig waren deze middag, directieleden en medewerkers van de verschillende culturele fondsen en de grote culturele instellingen, reageerden met enthousiasme op een strategisch instrument dat in het bedrijfsleven met regelmaat wordt toegepast, maar in de culturele sector nog tamelijk onbekend is: de OCI Cultuurdiagnose. Miriam Moll, adjunct-directeur van het Fonds voor Amateurkunst en Podiumkunsten, legde uit hoe het OCI bij het Fonds was ingezet en welke cultuurveranderingen mede daardoor hadden plaatsgevonden. Het Fonds zelf werkte reeds aan een versimpeling van de organisatie en aan het gelijk trekken van de functies (en daarmee ook de salarissen) van mannen en vrouwen. De OCI Cultuurdiagnose werd ingezet om de veranderingen tot een gemeenschappelijke opdracht te maken. Dit lukte.
In workshops o.l.v. Annemieke van Beek en Wilma Henderikse (VanDoornehuiskes en Partners) en Sandra Doelman (Opportunity Advies), maakten de deelnemers kennis met de OCI-vragenlijst. Het zelf invullen had het effect van een confrontatie: ‘ O, zit het zo in mijn organisatie.' Uitgebreid werd in de workshops de spanning besproken tussen de geformuleerde missie en doelstellingen van hun organisatie en de dagelijks werkpraktijk, die vaak eerder gestuurd wordt door de heersende bedrijfscultuur. En niet altijd werkt die even vruchtbaar. In de workshops viel op dat het item, de doorstroom van vrouwen, door de deelnemers als secundair werd ervaren. Dat kan verklaard worden uit het gegeven dat de aanwezigen voornamelijk vrouwen waren die behoren tot directies van instellingen waar veel vrouwen werkzaam zijn, ook en soms vooral op de leidinggevende posities.

Terug «

Copyright © 2002-2004 Theater Instituut Nederland